|
معناى قصد ريبه و لذت
591. منظور از قصد ريبه و لذّت چيست؟
ج. نظر با ريبه، نگاهى است كه همانند كسى كه نظر سويى دارد، باشد، اگرچه خوف فتنه نباشد و لذت اعم از ريبه است، واللّه العالم.
معناى ريبه در نگاه
592. اگر انسان همانگونه كه از ديدن يك باغ و گلستان لذّت مىبرد، از نگاه كردن به صورت انسان ديگر (مرد يا زن) لذّت ببرد، آيا حرام است؟ و مصداق قصد ريبه و لذّت به حساب مىآيد؟
ج. ظاهرا نظر ريبه عبارت است از نگاهى كه شبيه به نگاه قصد كننده حرام است، اگرچه به عدم وقوع در حرام، علم داشته باشد.
نگاه بدون شهوت به نامحرم
593. اگر در نگاه به نامحرم تحريكى نباشد، باز هم حرام است؟
ج. اگر به مواضع محرّمه باشد، باز هم حرام است.
نگاه به دختر و پسر غير بالغ مميّز
594. نظر مرد به غير وجه و كفّين دختر مميّز غير بالغ و همچين نظر زن به پسر نابالغ مميّز، بدون ريبه چگونه است؟
ج. بنابر احتياط واجب نگاه كردن مرد به بدن و موى دخترى كه نه سال قمرىاش تمام نشده، ولى خوب و بد را مىفهمد جايز نيست؛ اگرچه بدون قصد لذت هم باشد. همچنين نگاه كردن زن به بدن پسرى كه بالغ نشده ولى خوب و بد را مىفهمد، جايز نيست.
نگاه به چشم سرمه كشيده
595. اگر مرد به اعضاى زن نامحرمی كه همراه با زينت و آرايش است، هر چند از مواضع استثنا باشد، مانند: چشم سرمهدار يا دست همراه با انگشترى، نگاه كند ولو با قصد لذت هم نباشد، چه حكمی دارد؟
ج. حرام است، زيرا خود اين تزيّن و تبرّج معرضيّت براى فتنه و ريبه و شأنيّت براى فساد دارد و همين براى حرمت كافى است.
نگاه به صورت و دو دست نامحرم
596. آيا نگاه كردن به صورت و دستهاى نامحرم جايز است؟
ج. اگر بدون ريبه و قصد لذت باشد، در مورد غير زينت يا اصلاح جايز است؛ اگرچه احوط ترك آن است.
نگاه به فروشنده در هنگام خريد كالا
597. نگاه كردن به زن فروشنده موقع خريد اجناس، چگونه است؟
ج. نگاه كردن به غير از صورت و دستها، حرام است و نگاه به صورت و دست فروشندهها، بدون ريبه و قصد لذت جايز است.
نگاه به دختران كوچك
598. از دخترانى كه كوچك و با چادر مىباشند خوشم مىآيد چون معنويت خاصى دارند، آيا نگاه كردن به آنها اشكال دارد؟
ج. اگر به سنى رسيدهاند كه خوب و بد را مىفهمند، نگاه كردن به بدن و موى آنها بنابر احتياط واجب جايز نيست، امّا به صورت و دستهاى آنها اگر ريبه و قصد لذت نباشد، اشكال ندارد.
عدم جواز نگاه به نامحرم
599. نگاه كردن به زن نامحرم در خيابان و بازار كه صورت آنها آرايش كرده و قسمت جلوى موى آنها آشكار باشد، بدون قصد تلذّذ و ريبه چه حكمی دارد؟
ج. جايز نيست.
نظر به وجه و كفّين نامحرم
600. آيا نگاه كردن به وجه و كفّين زن نامحرم بدون قصد لذت اشكال دارد؟
ج. بدون ضرورت خلاف احتياط است.
نگاه به موى زنهاى بد حجاب
601. با عنايت به مسألهى 1935 و اين مطلب كه امروزه در شهرهاى بزرگ بيرون بودن مقدارى از موى سر، امرى عادى شده است، آيا مىتوان از اين رو كه اين مقدار موى سر عرفا بيرون است به آن نگاه كرد، مانند برخى قبايل كه معمولاً مقدارى از موهايشان بيرون است؟
ج. در فرض مرقوم جايز نيست.
نگاه به چهره زن مؤمن
602. نگاه كردن به چهره مومن ثواب است، حال اگر نامحرم باشد همين حكم را دارد؟
ج. خير.
نگاه به زنان در اجتماع
603. تكثر المتبرجات فى الجامعات و يعسر نفى النظر الكامل عنهن فما هو حكم النظر غيرالعمدى لهن مع العلم بتحققه عند دخول الجامعة؟ و هل ان النظر العادى غير الشهوانى للمتبرجات جايز أم لا؟
ج. النّظر الى الوجه والكفّين من غير ريبة مورد الاحتياط المطلوب، وامّا غيرهما فتعمّد النّظر بلاضرورة ممنوع، و كذا إدامة النظر بلاضرورة، فعلى من وقع نظره لا عن عمد أن لا يكرّر و لا يديم الاّ للضّرورة.
نگاه خواهر و برادر به بدن يكديگر
604. آيا نگاه كردن خواهر و برادر به بدن يكديگر جايز است؟
ج. اگر قصد لذت نداشته باشند مىتوانند غير از عورت، به تمام بدن يكديگر نگاه كنند. (به مسألهى 1939 رساله رجوع شود.)
نگاه اتفاقى به دختران بىحجاب
605. آيا نگاه اتفاقى به دخترانى كه موهاى خود را نمىپوشانند، جايز است؟
ج. اگر آن نگاه تكرار نشده و يا ادامه نيابد، اشكال ندارد.
نگاه زن به بدن مرد نامحرم بدون قصد لذت
606. آيا نگاه كردن زن به بدن مرد نامحرم بدون قصد لذت حرام است؟
ج. نگاه كردن به قسمتى از بدن مرد نامحرم كه غالبا باز است ـ مثل سر ـ اشكالى ندارد، مگر اين كه نگاه كردن كمك به معصيت باشد و در غير اين مواضع بنابراحتياط واجب حرام است.
607. نگاه كرن به قسمتى از بدن مرد نامحرم كه غالبا باز است چه حكمی دارد؟
ج. اگر اين نگاه كردن كمك به معصيت نباشد، جايز است.
نگاه به لباس زن نامحرم
608. اگر مردى به لباس زن نامحرمی كه بر روى بند لباس پهن شده نگاه كند، اشكال دارد؟
ج. اگر مفسدهاى نداشته باشد، اشكال ندارد.
نگاه شهوانى به خود
609. نگاه شهوانى به بدن خود چه حكمی دارد؟
ج. حرام است.
وضو در برابر نامحرم
610. وضو گرفتن زن آنجا كه مرد نامحرم او را ببيند، چگونه است؟
ج. با توجه و التفات جايز نيست.
نگاه به موهاى جدا شده از زن نامحرم
611. نگاه كردن مرد به موهاى جدا شده از زن نامحرم بدون لذت چه حكمی دارد؟
ج. بنابر احوط جايز نيست، چون اضافهاش به زن باقى است و در زمان اتّصال به بدن، شدّت تحريم مو از پوست بيشتر است.
نگاه به مجامعت حيوانات
612. در روستاها عمل مجامعت و جفتگيرى حيوانات عملى، معمول و شايع است، آيا نگاه كردن به اين عمل از روى شهوت يا بدون آن اشكال دارد؟
ج. نگاه با شهوت حرام است.
نظر براى ازدواج
613. جوانى كه مىخواهد با دخترى ازدواج كند بعد از ديدن همديگر و قبل از جارى ساختن صيغهى عقد، آيا پسر مىتواند به اين دختر [دوباره [نگاه كند؟
ج. اگر براى اطّلاع عقلايى دوباره نظر كند، جايز است.
نگاه شهوتانگيز به نامزد قبل از عقد
614. آيا نگاه شهوتانگيز به كسى كه مىخواهم با او ازدواج كنم جايز است؟
ج. از اين جهت مثل ديگران است و از غير اين جهت در مسألهى 1944 رساله توضيح داده شده است.
نگاه به دختران جهت انتخاب همسر
615. براى انتخاب همسر مىتوانم به دخترها نگاه كنم؟
ج. اگر از موارد مسألهى 1944 رساله نيست، خير.
نگاه دانشجو به استاد خانم
616. نگاه به استاد خانم كه از روى شهوت نباشد، لكن در انسان تأثير بگذارد چه طور است؟
ج. اگر معرضيت براى ريبه و فتنه و تعقّب به حرام دارد و يا نگاه به غير وجه و كفين است، جايز نيست.
617. برخى از معلمين ما زن هستند و من مجبورم براى تمركز، به چهره معلم نگاه كنم، ولى با توجه به اين كه آنها حجاب درستى ندارند وظيفه چيست؟
ج. به نحوى كه در سؤال قبلى ذكر شد، جايز نيست.
نگاه به مرد نامحرم
618. آيا نگاه به مرد نامحرم، براى فهميدن سخنهاى او، گناه است؟
ج. اگر خوف مفسده نباشد، اشكال ندارد.
نگاه به همكلاسىهاى نامحرم
619. با توجه به اين كه كلاسهاى دانشجويان دختر و پسر با هم برگزار مىشود، طبعا ناخودآگاه چشم پسران دختران نامحرم مىافتد، حكم آن در صورتى كه بدون قصد لذت باشد چيست؟
ج. نگاه كردن غير عمدى اشكالى ندارد، اما بايد از تكرار يا ادامه نگاه پرهيز نمود ولى تحصيل كردن در اين كلاسها اگر از وقوع در حرام ايمن نيست، حرام است.
مرز نگاه استاد مرد به دانشجوى دختر
620. حدود نگاه بين استاد مرد و دانشجوى دختر چيست؟
ج. دختر نبايد نزد استاد مرد به نحوى كه موجب اختلاط زن و مرد است درس بخواند، مگر اين كه از پشت پرده باشد و خوف مفسدهاى هم در كار نباشد.
تدريس در كلاس خانمها
621. به هنگام تدريس در كلاس خانمها به جهت ارزيابى كلاس و جلب توجّه شاگردان نسبت به درس، به ناچار نگاهى كلّى به خانمها انجام مىگيرد و هيچگونه قصد ريبه و لذّتى در كار نيست. اين عمل چه حكمی دارد؟
ج. نگاه كردن به زن مسلمان بدون ريبه هم جايز نيست، مگر وجه و كفين.
نگاه به زنان غير مسلمان
622. نگاه كردن به زنان نامحرم غير مسلمان (چه اهل كتاب و چه كفّار) اگر موجب مفسده باشد، چه حكمی دارد و اگر با ريبه نباشد چه حكمی دارد؟
ج. در صورت مفسده حكم آن حرمت است، و نگاه با عدم ريبه در آنچه جايز است از مسلمان، اشكال ندارد و در غير آنها محلّ احتياط است. (جهت توضيح بيشتر به مسألهى 1935 رساله رجوع شود.)
نظر به بدن اهل كتاب
623. نظر به اهل كتاب در خارج از كشور با وضع لباس فعلى آنها جايز است يا نه؟
ج. نگاه به جاهايى از بدن آنها كه عادتا پوشانده نمىشود، بدون قصد لذت و در صورتى كه خوف واقع شدن در حرام نباشد، جايز است.
نگاه به موى زنان اهل كتاب
624. نگاه كردن به موى سر زنان اهل كتاب، اگر بدون قصد ريبه باشد، چه حكمی دارد؟
ج. حفظ نظر به آنچه خودشان آشكار مىنمايند، غير عورتين، لازم نيست.
دست دادن به زنان كتابى
625. آيا نگاه كردن به زنان اهل ذمه و دست دادن با آنها اشكال دارد؟
ج. مجرد نگاه كردن بدون قصد لذت و در صورتى كه خوف وقوع در حرام نباشد جايز است، ولى دست دادن با آنها جايز نيست.
حرمت لمس و نظر اعضاى داخلى نامحرم
626. آيا لمس و نظر اعضاى داخلى بدن نامحرم، مانند اعضاى ظاهريه حرام است؟
ج. حرام است، مگر در مورد ضرورت كه اقتصار بر حدّ ضرورت مىشود.
معالجه
627. چنانچه جهت گذاردن وسيله جلوگيرى از حاملگى مانند IUD در داخل رحم، ظاهر آلت تناسلى زن به وسيلهى پارچه توسّط شوهر پوشانده شود، به طورى كه تنها مجراى درونى آن مشخّص باشد، آيا گذاردن وسيله با توجّه به لزوم نگاه به مجراى درونى آلت تناسلى زن توسّط پزشك [زن يا مرد] جايز است يا خير؟
ج. درون و برون آلت تناسلى در حكم، از حيث نظر و لمس فرقى ندارد.
سونوگرافى زنان توسط مرد
628. در برخى از شهرها و مناطق، متخصص زن جهت سونوگرافى وجود ندارد و به لحاظ تشخيص حاملگى و وضعيت جنين و يا ناراحتىهاى داخلى و كليوى، زنان مجبور به مراجعه به چنين متخصصينى هستند، آيا چنين بيمارانى، بايد به شهرهاى مجاور كه متخصص زن دارد بروند يا مىتوانند جهت سونوگرافى به مرد مراجعه نمايند؟
ج. تا ممكن است بايد به شهرهاى مجاور بروند.
كشف عورت براى معالجه
629. اگر شخصى جنب نمىشود و همين موجب اذيّت وى مىشود، آيا اين مطلب مجوّز براى كشف عورت براى معالجه مىشود؟
ج. اين حالت ظاهرا مرض به شمار مىآيد و او به اين معالجه محتاج و مضطرّ است و براى معالجه تا ممكن باشد، از محرّمات اختياريّه اجتناب كنند.
نگاه به عورت زن زائو
630. نگاه كردن به عورت زن زائو، هنگام عمل زايمان چه حكمی دارد؟
ج. اگر از موارد مسألهى 1941 رساله نيست، جايز نيست.
مراجعه زن به پزشك مرد با وجود پزشك زن
631. آيا مراجعه زن به پزشك مرد، در صورت وجود پزشك زن در همان رشته پزشكى جايز است؟ با توجه به اينكه غالبا به او نگاه شده و گاهى هم از او معاينه به عمل مىآيد.
ج. بايد از نظر نامحرم با تمكّن خوددارى شود و در فرض سؤال جايز نيست.
معاينه عورتين توسط جنس مخالف
632. معاينه عورتين براى جنس مخالف جايز است يا بايد احتياط كرد؟
ج. اگر معالجه منحصر در نگاه كردن به عورت او باشد و معالجه توسط جنس موافق غير ممكن يا دشوار باشد، جايز است.
نگاه ضرورى به عورت نامحرم
633. در صورتى كه لمس و يا نگاه به عورت نامحرم ضرورت داشته باشد، آيا جايز است؟
ج. به مسألهى 1941 رساله رجوع شود.
نظر به نامحرم هنگام تحصيل پزشكى
634. اينجانب دانشجوى سال چهارم پزشكى هستم. در اين مقطع تحصيلى گاهى اوقات جهت آموزش بر بالين بيماران زن و يا در اتاق عمل جرّاحى جهت يادگيرى عملى، لازم است كه به محلهاى حرام بدن زن نگاه كنم و احيانا با دستكش يا بدون آن بر بدن زنان دست بزنيم. وظيفه چيست؟
ج. لمس و نظر به بدن اجنبيّه و محلّهاى حرام ديگر تجويز نمىشود. بلى در موارد ضرورتهايى كه مراعات آن لازم است، مثل توقّف نيازهاى پزشكى مسلمين بر آن و منحصر بودن، در حدّ ضرورت مانع ندارد و تشخيص موضوع بر عهدهى خود مكلّف است.
نگاه كردن به صورت زنان چادرنشين
635. نگاه كردن به صورت زنان چادرنشين كه معمولاً قسمتى از موى سر آنها ديده مىشود، براى مرد نامحرم چه حكمی دارد؟ توضيح آنكه ايشان به اين نوع پوشش عادت كردهاند و اگر تذكر داده شود نمىپذيرند.
ج. نظر عمدى خلاف احتياط است و حفظ نظر (بدون ادامه و بدون تهييج) نيز واجب نيست، مگر برداشت بدى شود و ديگران اينطور به نظرشان بيايد كه آنچه جايز نيست، او جايز مىداند.
نگاه به زنان با لباسهاى محلى
636. نگاه كردن به زنانى كه لباس محلى مىپوشند و معمولاً به جاى روسرى، از تكه پارچهى تور، استفاده مىكنند و موها و گردن و گوشهاى آنها كاملاً مشخص است، چه حكمی دارد؟
ج. حرام است.
بازيگرى زنان و تماشاى آن
637. بازى خواهران در تئاتر وتماشاى آنها توسط برادران در حال بازى چه صورت دارد؟
ج. اگر موجب تهييج شهوات اهل آن است، جايز نيست.
نگاه به بازيگر زن
638. نگاه كردن به هنرپيشه زن از نزديك چه حكمی دارد؟
ج. مثل سايرين جايز نيست.
نگاه به نامحرم بدون پوشش مناسب
639. شوهر خالههايم در منزل پوشش خوبى ندارند، حكم نگاه كردن به آنها چگونه است؟
ج. بنابر احتياط واجب حرام است اما جواز نگاه كردن زن به قسمتى از بدن مرد نامحرم كه غالبا باز است، مثل سر، خالى از وجه نيست، مگر اين كه اين نگاه كردن كمك به معصيت باشد. (به مسألهى 1933 رجوع شود.)
تعارض احكام شرع با قوانين رايج
640. در برخى موارد، بين احكام شرع و قوانين رايج پزشكى يا آموزشى به ويژه در موضوع پوشش و تماس و نگاه و يا اختلاط زن و مرد تعارض وجود دارد، در چنين موارد تكليف بيماران و دانشجويان چيست؟
ج. در هر حال رعايت احكام شرع واجب است.
|