|
معاملات غير معوّض براى فرار از دين
1059. آيا معاملات حقيقى غير معوّضى كه مديون غير محجور نسبت به اموالش به قصد فرار از دين انجام مىدهد، نافذ است؟
ج. تكليفا جايز نيست، چون ضرر رساندن به غير است، ولى وضعا نافذ است.
شرايط نفوذ معاملهى مديون
1060. اصولاً حضرت عالى تحت چه شرايطى معاملات مديون غير محجور را نافذ نمىدانيد؟
ج. تا وقتى كه حاكم شرع او را حجر نكرده، تمام معاملاتش نافذ است.
حكم اموال كسى كه حقّ تصرّف ندارد
1061. شخصى بنابر رأى و نظر عرف توانايى، اداره و دخل و تصرّف عرفى و عقلايى اموال و ثروت و دارايى خود را ندارد، چه كسى حقّ تصرف در اموال و كارهايش را دارد؟
ج. اگر بعد از بلوغ سفيه شده امر او با حاكم شرع است و بدون حكم حاكم هم تصرّفات او نافذ نيست، و اگر قبل از بلوغ سفيه بوده، ولايت او براى پدر و جدّ پدرى و وصىّ اين دو است، بنابر اظهر.
وكيل كردن پسر سفيه توسّط وى
1062. آيا شخص سفيه مىتواند پسر خود را در دخل و تصرّف كارهاى خود تصرف قراردهد؟ موارد وصيّت و هبه... از وى قبول است؟
ج. اگر سفاهت او متّصل به كودكى او باشد، ولايت او با پدر و جدّ پدرى است و تصرّفات او بايد با اذن ايشان باشد و توكيل سفيه در آن چه كه تصرفات خودش بالمباشره در آنها نافذ نيست، نيز صحيح نيست.
منجّزات مريض
1063. آيا منجّزات مريض مطلقا نافذ است يا فقط به مقدار ثلث نافذ است؟
ج. منجّزات از اصل است.
حكم اموال كسى كه تعادل فكرى ندارد
1064. شخصى دو سال قبل از مرگ، تعادل فكرى خود را از دست داده و قادر به حفظ و حساب و مصرف عقلايى مال خود نبوده است. تصرّف بستگان و نزديكان و فرزندان او در مال او چه صورتى داشته است؟
ج. در صورتى كه اموال صرف در ضروريات ـ هر چند به حسب شأن ـ شده كه اگر در حال عادّى بود، همانها بدون ترديد در همان امور صرف مىشد، هر چند براى بستگان و ميهمانها نه زيادتر از آن، مورد اجازهى حاكم وقت بوده و در زيادتى بر آن اجازه لازم است.
وظيفهى پدر در قبال اموال فرزند بىموالات
1065. فرزندى بعد از گذشت چند سال از سنّ بلوغ، دستمزد خود را بيهوده تلف مىكند و هيچ در فكر آيندهى خود نيست. آيا اجازه مىفرماييد اينجانب ـ كه پدر او مىباشم ـ گاهى پولش را از جيب او بردارم و به حساب دفترچهى پساندازش واريز نمايم، بدون اين كه متوجّه شود، ولى حقّ برداشت با خود فرزند باشد تا از هدر دادن پولش جلوگيرى شود؟
ج. اگر سفيه است يا به حدّ رشد نرسيده، پدر در حفظ مالش، بر او ولايت دارد در حفظ مالش هر طور صلاح بداند.
ولايت پدر و جد
1066. آيا ولايت پدر و جد پدرى نسبت به فرزند صغير در عرض هم قرار دارد يا در طول هم است؟
ج. در عرض همديگر و به صورت استقلال است.
حجر كسى كه كارهاى غير عاقلانه انجام مىدهد
1067. شخصى است كارهاى غير عاقلانه انجام مىدهد، مثلاً پولهاى خود را در اختيار افراد قمارباز قرار مىدهد و فقط به گرفتن چك بىمحلّ از قمارباز اكتفا مىكند، يا با اين كه زن و بچّهى او به خانه احتياج دارند، خانه را به ديگرى واگذار مىكند.
1) آيا مىتوان او را از اين دخل و تصرّفات بازداشت؟ نظر شارع در مورد اين معضل چيست؟
2) آيا فرزندان او مىتوانند به محاكم قضايى شكايت كنند؟
3) آيا حاكم شرع و نمايندهى ولى فقيه، با نبود شاكى مىتواند رأسا اقدام نمايد؟
ج. اگر به حدّ سفيه باشد، با عدم ولىّ شرعى از پدر يا جدّ پدرى، حاكم شرع جامع الشرايط او را حجر و منع مىكند.
|